fbpx
Fidel Cstro no momento do triunfo da revoluci贸n cubana

A revoluci贸n americana que naceu en Galicia

Tempo de lectura: 13 min.

Galegos na vida pol铆tica cubana

Dende a colonia moitos foron os galegos que participaron activamente na loita pola independencia xunto a Jos茅 Mart铆, como 茅 o caso do xeneral Francisco Villamil. Pero moitos tam茅n foron quen deron nacemento 谩s primeiras organizaci贸ns obreiras e tam茅n 贸s partidos de esquerda.

脡 as铆 como temos que facer referencia do ourens谩n Manuel Porto Dapena, dirixente emblem谩tico e de lenda como dixo o escritor Neira Vilas. Porto Dapena foi Secretario Xeral da Federaci贸n de Traballadores da Bah铆a da Habana. Foi asasinado a noite do 30 de Setembro de 1940 no Teatro A Comedia durante unha asemblea obreira. Temos que nomear tam茅n a Claudio Bouz贸n, militante obreiro comunista quen foi secuestrado e asasinado o 5 de Marzo de 1928 cando repart铆a oitavi帽as durante a VI Conferencia Sindical Panamericana. O mencionado manifesto denunciaba a intromisi贸n norteamericana e da socialdemocracia amarela no sindicalismo cubano. Outro dos m铆ticos sindicalistas e dirixintes proletarios foi Xos茅 Rego L贸pez. Temos que lembrar tam茅n a Alfredo Baltar de Viveiro quen no 1927 era o Secretario da Uni贸n de Dependentes de Caf茅 da Habana.

Fidel Cstro no momento do triunfo da revoluci贸n cubana

Fidel Cstro no momento do triunfo da revoluci贸n cubana

En Cuba como tam茅n na Arxentina, e durante unha etapa no Uruguai, os gobernos da oligarqu铆a lexislaban leis de represi贸n ao movemento obreiro en contra os inmigrantes 鈥渄e ideas raras鈥, por iso Cuba realiza centos de expulsi贸ns de inmigrantes, dos cales unha porcentaxe moi importante eran galegos. Despois do 鈥淢anifesto de Cruces鈥 de Febreiro de 1915, os diarios recollen a expulsi贸n de Abelardo Saavedra, Juan tenorio, Vicente L贸pez, Roman Delgado e outros co帽ecidos dirixentes anarquistas.
Posteriormente no 1925 son expulsados, Bonifacio Ruiz G贸mez, Carlos Moll谩 Mo铆帽a, Jos茅 Miguel P茅rez, Fructuoso Men茅ndez Garc铆a, Maximino Fern谩ndez, Ram贸n Gonz谩lez Silva; M谩ximo Garc铆a, Antonio G贸mez Arias, Jos茅 Rego L贸pez, Vicente Varela L贸pez, Dionisio Cano Castro, Casto Serane L贸pez, Vicente Varela L贸pez, Manuel Souto Silva, Vicente Chao Hern谩ndez etc.

Galegos na segunda independencia de Cuba

Co golpe de estado do sarxento Batista comeza unha nova etapa de loita pol铆tica onde ser谩n os mozos, os abandeirados do pensamento de Mart铆 e dar谩n un novo impulso 谩 loita pola segunda e definitiva independencia. Neste caso ser谩n os fillos de emigrantes galegos os que escribiran paxinas historicas da revoluci贸n cubana. A parte dos irm谩ns Castro co帽ecidos por todos como fillos de galegos, nos postos de combate do movemento insurxente estaban os irm谩ns Santamaria; Manuel Pi帽eiro 鈥渙 galego barbarroja鈥; os irm谩ns Pais; Fern谩ndez Mel; os irm谩ns Trigo; Chenar Pi帽a; Carlos Rafael Rodriguez; os irm谩ns Amejeiras; Os 鈥淕alegos鈥 D铆az; Arsenico Franco Villanueva, entre outros.

A historias relatadas son a de homes e mulleres que deron os mellor da s煤a vida por un ideal patriotico, alg煤ns deles 谩 conta da propia vida.

OS 鈥淕ALEGOS鈥 FIDEL E RA脷L CASTRO

脕ngel Mar铆a Bautista Castro Argiz naceu o 8 de decembro de 1875 en San Pedro de L谩ncara, unha pequena parroquia da provincia de Lugo. Foron os seus pais Manuel de Castro Nu帽ez e Antonia Argiz. 脕ngel Castro medrou nunha aldea da monta帽a luguesa onde o r铆o Neira ba帽a os seus verdes vales. A familia Castro viv铆a na m谩is absoluta pobreza. Cando 脕ngel cumpre a idade do servizo militar 茅 enviado 谩 guerra de Cuba. Os fillos dos campesi帽os pobres non se libraban daquelas tremendas guerras, ao servizo dunha monarqu铆a decadente e desfasada polo tempo. Anos despois o seu fillo Fidel lembrara aquela etapa: “Era unha casi帽a pequeni帽a 鈥搒er铆a de 10 o 12 metros de longo por 6 u 8 de ancho-, unha casa de laxes de pedra, que 茅 un material abundante no lugar, usado polos campesi帽os para constru铆r as s煤as r煤sticas vivendas. Esa era a casa na que viv铆a a familia, estaba todo al铆 nunha soa peza: dormitorio e coci帽a. Supo帽o que tam茅n os animais. Terras non ti帽a practicamente ningunha, nin un anaco, nin un metro cadrado…””Meui pai 鈥搒inala Fidel鈥 era fillo dun campesi帽o sumamente pobre al谩 en Galiza. Cando a derradeira guerra da independencia de Cuba, iniciada en 1895, env铆ano como soldado do ex茅rcito espa帽ol a loitar eiqu铆. Eiqu铆 estivo meu pai, moi novo, recrutado polo servizo militar como soldado do exercito espa帽ol. Despois da guerra levaronno de regreso a Espa帽a. Parece que lle agradou Cuba, e unha vez, entre os tantos emigrantes, sa铆u tam茅n para Cuba nos primeiros anos deste s茅culo e, sen un centavo e sen ningunha relaci贸n, comezou traballar.

Era unha 茅poca na que houbo importantes investimentos. Os norteamericanos apoderaranse das mellores terras de Cuba, comezaron a destru铆r fragas, constru铆r centrais azucreiras, sementar cana, investimentos grandes para aquela 茅poca, e o meu pai traballou nunha desas centrais azucreiras”.A vida no interior da illa era moi dura, o clima e as enfermidades tropicais dificultaban a adaptaci贸n dos nosos emigrantes. 脡 as铆 como a maior铆a dos galegos se instalan fundamentalmente nas cidades, realizando actividades vinculadas ao comercio, mentras que a inmigraci贸n canaria, m谩is acostumada ao clima da illa ,establecese no campo.”Meu pai 鈥搒铆guenos contando Fidel鈥 regresa a Cuba e comeza a traballar. Despois parece que organizou a un grupo de traballadores, comezou a ser o xefe dun grupo de traballadores, e xa fac铆a as contratas 谩 empresa ianqui cun grupo de homes subordinados a el. Comeza a organizar unha especie de pequena empresa, que 鈥搒egundo algo recordo鈥 cortaba fragas para sementar cana, ou producir le帽a para as centrais. As铆, posibelmente, comezou a obter xa algunha plusval铆a, como organizador daquela empresa cun grupo de traballadores. 脡 dicir que, indiscutibelmente, era un home moi activo, mov铆ase moito, era emprendedor e ti帽a unha capacidade natural de organizaci贸n”.

“En Cuba 鈥損rosigue Fidel鈥 el comprara aquelas terras, unhas 800 hect谩reas, que eran propiedade particular s煤a, e dispo帽铆a, ademais, das que lle arrendaran uns antigos veteranos da guerra da independencia”. 脕ngel Castro casa por primeira vez cunha xoven cubana de apelido Argota coa cal ten dous fillos Lidia e Pedro Emilio. O matrimonio viv铆a nas terras rec茅n mercadas por 脕ngel. A finca cham谩base “Manacas” e estaba ubicada no barrio de Bir谩n, Mayar铆. Anos despois de desencontros matrimoniais a parella sep谩rase. 脕ngel co帽ece a Lina Ruz Gonz谩lez con quen casa e nacen Angela e Ram贸n. Despois vir谩 o seu terceiro fillo Fidel que nace o 13 de agosto de 1927. Por aqueles anos en Cuba gobernaba a ditadura de Machado e os EE.UU. consolidaba a dependencia econ贸mica desta illa caribe帽a. Mentras tanto a familia Castro crec铆a ano tras ano. Seguironlle Ra煤l, Juanita, Enma e Agustina.

脕ngel Castro, pai de Fidel e de Ra煤l Castro

脕ngel Castro, pai de Fidel e de Ra煤l Castro

Don Angel e dona Lina foron consolidando unha numerosa familia, intentando que os seus fillos tiveran a mellor educaci贸n. Fidel cursou estudos en Santiago de Cuba, onde foi alumno do xesu铆ta Rubinos Ramos 鈥搊 derradeiro presidente da Asociaci贸n Iniciadora e Protectora da Real Academia Galega-. Posteriormente seus pais envi谩rono a La Habana, onde remata o bacharelato e comeza a carreira de avogacia. Na universidade comezou a s煤a militancia estudantil participando da Asemblea Constitu铆nte Estudantil realizada o 16 de xullo de 1947. Por aqueles anos estaba vinculado 谩 tendencia que lideraba Humberto Ru铆z Leiro. Naquel acto Fidel denunciou aos falsos lideres. Por aqueles tempos comeza o noivado con Mirtha D铆az Balart casando o 12 de outubro de 1948. Aos once meses naceu o seu primeiro fillo Fidelito.

Fidel remata a carreira de avogado po帽endo un bufete con dous compa帽eiros de profesi贸n. O xoven avogado simpatizaba co Partido Ortodoxo liderado por Eduardo Chivas. Mentres Cuba viv铆a nun ambiente de rumores acerca de pos铆beis intentonas golpistas, Batista o 10 de marzo de 1952 faise co goberno a trav茅s dun “cuartelazo”. As铆 comezaba unha das mais sanguentas ditaduras latinoamericanas.Coa consolidaci贸n da ditadura, Fidel comeza a organizar unha forza pol铆tico militar inspirada no pensamento martiano, que fora capaz de derrotar ao novo ditador. 脡 as铆 como o 26 de xullo de 1953 xunta a un pequeno grupo de revolucionarios e intenta tomar o cuartel de Moncada. Entre os insurxentes, a parte de Fidel, estaba o seu irm谩n Ra煤l, Abel Santamar铆a, os irm谩ns Trigo (oriundos de Lugo), Jos茅 Luis Tasende, Renato Guitart, Pedro Miret, Jesus Montan茅, Elpidio Sosa, Fernando Chenart Marrero, Oscar Alcalde entre outros. A pesares do fracaso da intentona revolucionaria e o saldo de mortos e posteriormente asasinados por Batista, a operaci贸n revolucionaria de Moncada ser谩 o inicio dunha revoluci贸n en marcha. Naquela oportunidade o Doutor Fidel Castro e l铆der do movimento 茅 detido e xulgado por rebeli贸n. O xu铆zo que pasar谩 谩 historia de Cuba e de Am茅rica Latina converterase nun xu铆zo contra a propia ditadura e un alegato 谩 democracia e 谩 liberdade de Cuba. As s煤as derradeiras palabras ser谩n: “En canto a min, sei que o c谩rcere ser谩 duro como non o fora nunca para ningu茅n, pre帽ada de ameazas, de ru铆n e covarde ensa帽amento, mais non lle temo 谩 furia do tirano m铆serabel que arrincou a vida a setenta irm谩ns meus. Conden谩deme, non importa, a Historia absolverame.”

A REVOLUCI脫N CUBANA 脡 O EXILIO GALEGO

Despois do c谩rcere e as persecuci贸ns Fidel instalase en M茅xico para organizar a resistencia e os futuros plans revolucionarios. Naquel Pa铆s co帽eceu ao exiliado galeguista Elixio Rodr铆guez quen nos conta o seu v铆nculo cos revolucionarios:”Era o tempo en que os refuxiados espa帽ois en M茅xico, ao remate da xornada coti谩, adoitabamos xuntarnos en amenas tertulias de caf茅 para charlar e dogmatizar sobre a pos铆bel influencia que os acontecementos internacionais poder铆an exercer para facilitar ou atrancar a nosa arelada volta 谩 patria. Con tal motivo, eu frecuentaba a pe帽a do c茅ntrico Caf茅 Madrid. Case agachados nun recanto deste establecemento, reun铆ase tam茅n un nutrido grupo de mozos cubanos. Moi discretos eles, case silandeiros: en contraste coa estereotipada fama de algareira que ten a xente do seu pa铆s.A铆nda que non ti帽amos relaci贸n de amizade con eles, non nos pasaban desapercibidos: E durante alg煤n tempo intrigounos a s煤a personalidade, que non acert谩bamos a descubrir. S贸 sabiamos que un deles se adicaba ao negocio de tomar fotograf铆as instant谩neas aos viandantes, nunha beirar煤a da avenida de San Xo谩n de Letr谩n, e que todos respectaban e acataban 贸 que parec铆a ser o seu xefe, un mozo de mans longas e ben coidadas, ao mesmo tempo carism谩tico.Chegamos a sospeitar que puidese tratarse dunha banda de delincuentes que se reun铆an al铆 para proxectar as s煤as falcatruadas. Sendo que o que realmente proxectaban era derrubar o goberno de Fulxencio Batista e facer a propia revoluci贸n.O das mans longas e ben coidadas cham谩base Fidel. 脫 fotografo dic铆anlle Che. Dous persoaxes que, naquel intre, pasaban desapercibidos por completo. En pouco tempo hab铆an figurar entre os m谩is celebres da nosa 茅poca. Eu prezome de poder dicir que cultivei con ambos unha ef茅mera pero moi afectuosa amizade. Ao comezo tal vez un pouco interesada por parte deles, pois insistiron para que os acompa帽ase na s煤a aventura, pola mi帽a calidade de aviador. Que nos seus planos figuraba a eventualidade de teren que facer uso de avi贸ns…Introduciume ao herm茅tico clan dos cubanos o meu amigo e famoso coronel da aviaci贸n republicana, don Alberto Bayo…E tam茅n debo dicir que, contaxiado do entusiasmo daqueles cubanos e presionado por Bayo e por Fidel, de non ser porque nesa 茅poca eu xa ti帽a unha familia que coidar, tal vez 鈥揷omo fixo o Che Guevara鈥搕er铆a eu participado na aventura”. Os acontecementos anteriores e posteriores ao trunfo da revoluci贸n cubana encabezada por Fidel Castro, foron seguidos con moita expectativa pola emigraci贸n galega, fundamentalmente polos grupos exiliados de Bos Aires, Montevideo, Caracas e M茅xico. Tam茅n estos sucesos tiveron unha importante resonancia entre os x贸venes intelectuais que resist铆an en Galicia contra o franquismo. O proceso iniciado en 1953 co asalto do cuartel Moncada ter铆a tam茅n a s煤a repercusi贸n na propia colectividade galega de Cuba, onde alg煤ns galegos ou descendentes destes tomaron partido en xeito activo xunto 贸 Movimento 26 de xullo. Entre os que podemos nomear a: Fran Pa铆s, Manuel Pi帽eiro “Barbaroja”, os irm谩ns D铆az, Mar铆a Araujo, Dora Carca帽o, os irm谩ns Almejeiras, Xos茅 Rego L贸pez. Co lanzamento da guerrilla en Serra Maestra e a medida de que os revolucionarios 铆an consolidando as s煤as posici贸ns, a opini贸n p煤blica internacional comeza a ter noticias dos acontecementos que estaban sucedendo. 脡 as铆 como os nosos emigrantes e exiliados te帽en co帽ecemento de que o comandante dos alzados 茅 o Doutor Fidel Castro, fillo dun emigrante galego de L谩ncara (Lugo). A loita dos patriotas contra a tiran铆a de Batista e a condici贸n de fillo de galego de Fidel, acentuaron as simpat铆as dos nosos emigrantes pola causa revolucionaria. A condici贸n de descendente de galegos era un motivo de orgullo dentro dun colectivo tan acostumado 谩 subestimaci贸n, algo semellante ocorr铆a no interior de Galiza.

O CONSELLO DE GALIZA APOIA A REVOLUCI脫N

Fidel Castro e Ra煤l Castro cos seus irm谩ns e coa s煤a nai

Fidel Castro e Ra煤l Castro cos seus irm谩ns e coa s煤a nai

Durante os anos previos ao trunfo da revoluci贸n, o Movemento 26 de Xullo constitu铆u unha delegaci贸n en Bos Aires que funcionaba no Centro Ourensano. O responsabel deste comit茅 era o exiliado cubano Santiago Riera, e do cal participaba Anisia Miranda (cubana de orixe galega) e Rafael Granados, contando co apoio de Neira Vilas. Segundo nos relata o autor de “Memorias dun neno labrego” os integrantes do Movimento 26 de Xullo ti帽an unha estreita relaci贸n cos nacionalistas galegos de Bos Aires. Segundo o escritor ambos grupos patri贸ticos ti帽an moitas cousas en com煤n, que xeraban simpat铆as mutuas.

Mentres tanto Luis Seoane dic铆a por aqueles tempos no seu programa radial Galiza Emigrante: “…Nestes d铆as en que un fillo de galegos, Fidel Castro, ao que lle acompa帽an no seu estado maior guerrilleiros galegos, loita pola liberdade de Cuba, un dos paises de Am茅rica, como no caso de Arxentina e Uruguai, levan con amor no mais entra帽谩bel do seu coraz贸n.Un fillo de galegos, Fidel Castro, xoga a s煤a vida pola liberdade do seu pobo sen axuda de ningu茅n, como non sexa do seu pr贸pio povo, e ante a indiferencia da maior铆a dos gobernos de Am茅rica. S贸, co alento para a sua xesta da prensa, e a adesi贸n moral 鈥搎ue outra cousa poder铆an ofrecer鈥 dous intelectuais. Nesa illa que chamaron en frase bastante cursi “a p茅rola das Antillas, que foi explorada polo navegante galego Ocampo, onde Evelino de Compostela alcanzou a fama de santidade e en que tantos ilustres fillos de Galicia tiveron acci贸n destacada. Onde viviron e sofreron tantos desterrados galegos, como o gran poeta Curros Enr铆quez, e naceron tantas belas obras que fecundaron o pensamento galaico, como as primeiras edici贸ns de “Cantares gallegos” de Rosalia, ou a Historia de Galicia de Murguia, v贸lvese a tinxir de sangue galego. De fillos e netos de galegos. Porque de Galiza e non doutras partes 茅 a maior cantidade de sangue que nestes d铆as, coma sempre, como hai sesenta anos, rega o solo de Cuba”. (4 de maio de 1958).

O EXILIO GALEGO EN M脡XICO E VENEZUELA

As novas sobre a guerrilla comandada por Fidel ten ampla repercusi贸n en todo M茅xico e especialmente entre os c铆rculos republicanos residentes neste pa铆s. Al铆 atop谩base un numeroso grupo de exiliados galeguistas de forte influencia marxista liderados por Luis Soto e o cineasta Carlos Velo. Soto fora dirixente comunista e ti帽a a idea de fundar unha nova organizaci贸n de car谩cter nacionalista, pero coa ideolox铆a marxista leninista.Co trunfo da revoluci贸n cubana Luis Soto reforza a s煤a convicci贸n da viabilidade de crear unha forza como a do “26 de Xullo” onde sintetice a loita pola identidade nacional e a loita de clases. Anos despois, esta proposta concret谩rase na fundaci贸n da Uni贸n do Povo Galego, partido comunista patri贸tico nacido baixo certa influencia da revoluci贸n cubana.

NEIRA VILAS ENTUSIASTA DIFUSOR DA REVOLUCI脫N EN MARCHA

No mes de agosto de 1958 Neira Vilas edita no peri贸dico Lugo do Centro Lucense de Bos Aires un poema baixo o t铆tulo “Fidel Castro”. O poema est谩 adicado a Santiago Riera un exiliado cubano que residiu unha tempada en Bos Aires o cal desenrolou unha intensa campa帽a de difusi贸n, sobre os obxectivos do Movimento 26 de xullo.

TRUNFO DA REVOLUCI脫N

Casa do pai de Fidel Castro, en L谩ncara, Lugo

Casa do pai de Fidel Castro, en L谩ncara, Lugo

O 1 de xaneiro de 1959 Fidel Castro 谩 fronte do movimento 26 de xullo co apoio da gran inmensa maior铆a da poboaci贸n derrotan ao dictador Batista. A nova conmove ao mundo e ilusiona a unha America Latina postergada. Mentres en Cuba a poboaci贸n segu铆a celebrando a revoluci贸n vitoriosa, na Arxentina recib铆ase con fervor as novas chegadas da illa. O 9 de xaneiro dese mesmo ano festexouse o XVI Aniversario do Centro Lucense de Buenos Aires. No Lar Galego da r煤a Belgrano d茅ronse cita varios centenares de socios nunha cea de confraternizaci贸n. 脕 hora dos discursos o presidente da mesma o se帽or Manuel Fern谩ndez despois de falar da historia do centro fixo alusi贸n ao trunfo da revoluci贸n cubana. Opini贸n Galega sinalou parte do discurso de Fern谩ndez: “fixo referencia a Cuba, recuperada para a liberdade, e ao xefe da revoluci贸n. Fidel Castro, de estirpe galega. sinalando a presenza na mesa do se帽or Gonzalo Castro, t铆o do xefe cubano. O se帽or Fern谩ndez foi calurosamente aplaudido e felicitado”.Un d铆a despois o 10 e 11 de xaneiro reun铆ronse os dirixentes mais destacados do nacionalismo galego do R铆o da Plata nunha Conferencia Interplatense das Irmandades Galegas.A cita foi no Centro Pontevedr茅s de Bos Aires coa presenza do Consello de Galiza. Estaba en representaci贸n do goberno galego no exilio Ant贸n Alonso R铆os, Ram贸n S煤arez P铆callo e Elpidio Villaverde. A Conferencia foi aberta polo presidente das Irmandades Alfonso Fern谩ndez Prol e entre os delegados estaban entre outros:Rodolfo Prada, Gervasio Paz Lest贸n, Lois Guede, X. Lema Novo, Xos茅 Benito Abraira, Manuel Puente, Ram贸n de Valenzuela, Xos茅 Neira Vilas, Ant贸n Su谩rez Dopazo e Indalecio Tiz贸n. Ao d铆a seguinte na sesi贸n de clausura tomouse o seguinte acordo: “Render homaxe a rep煤blica de Cuba co gallo da s煤a liberaz贸n da dictadura e comunicar o acordo ao heroico xefe da revoluci贸n Fidel Castro por intermedio da Embaixada de Cuba en Bos Aires.”O xornal Lugo do Centro Lucense de Buenos Aires sinalaba na portada do mes de xaneiro de 1959: “A rep煤blica de Cuba ten para os galegos unha significaci贸n especial entre os pa铆ses de hispanoam茅rica, pola grande corrente inmigratoria dos nosos paisanos e a consecuente influencia que iso determinou nos costumes, nas actividades de todo orden e en todos os xeitos de vida dese pa铆s. O feito de que o heroico xefe da revoluci贸n sexa fillo de pai e nai galegos -lucenses, para mais precisar 鈥撁 unha demostraci贸n elocuente de tal influencia e contrib煤e a exaltar o noso grado de simpat铆a, por canto representa, tanto polo esforzo tenaz da s煤a loita como polos principios que a animan e orientan a configuraci贸n do prototipo da nosa estirpe…”

Poucos meses despois do trunfo da revoluci贸n, Xos茅 Neira Vilas 鈥搒inalou nun artigo en Opini贸n Galega, baixo o t铆tulo “Fidel Castro: Reto帽o Galego” en referencia ao paso de Fidel por Bos Aires: “O heroe de Serra Maestra estivo hai alg煤ns d铆as en Bos Aires. A铆nda nos parece mentira. Durante dous anos longos, os cables trouxeron novas 鈥揵en poucas por certo, debido 谩 censura鈥 sobre a loita armada do Movemento 26 de Xullo na provincia de oriente, que despois se estendeu a Camag眉ey, Las Villas, Matanzas, ata derribar unha das mais feroces tiran铆as desta sufrida Am茅rica. Fidel Castro 茅 un aut茅ntico l铆der da liberdade. Home xoven, xeneroso, valente, que despois de defender os dereitos dos pobres, dos explotados dende o seu bufete de avogado, cando a situaci贸n se fai mais significativa baixo a bota criminal de Batista, abandoa a s煤a profesi贸n, para adicarse a unha acci贸n rom谩ntica, que despois do prolongado calvario hab铆a de dar por terra coa tiran铆a.O pobo de Cuba seguiu e sigue a Fidel. 脡 un pobo marabilloso. Son os fillos e os netos daqueles mambises que despois de prolongada e cruenta loita contra as forzas do xa caduco imperio espa帽ol, lograron a independencia da Illa.Cando encarceran a Fidel a ra铆z do asalto ao cuartel Moncada, o 26 de xullo de 1953, ao pregunt谩rselle quen fora o inspirador daquel feito, responde sen titubeos: Jos茅 Mart铆. E en Bos Aires, ante preguntas malintencionadas, contesta: “Non dependemos de ning煤n dogma; so abrazamos un “ismo”: el cubanismo”.Parece mentira. Fidel est谩 frente a nos. Todos queren velo. Engurrano, p铆denlle aut贸grafos, alg煤ns mais supersticiosos queren tocar o seu uniforme. E de s煤peto algu茅n, un fornido e resolto anci谩n pugna por acerc谩rselle: 茅 don Gonzalo Castro, galego, irm谩n do pai de Fidel, que leva moitos anos na Arxentina. T铆o e sobri帽o abr谩zanse, e de entre o murmurio de voces xurde a do heroe que di: “Irei ma帽谩 a almorzar contigo, a condici贸n de que me fagas, caldo galego”.”En maio do mesmo ano Neira Vilas escribe outro artigo no peri贸dico Lugo que sair谩 na portada do peri贸dico baixo o t铆tulo “Fidel Castro e a Revoluci贸n” no mesmo dir谩: “A revoluci贸n cubana 茅 un chamado de atenci贸n aos pobos asoballados. Un exemplo de patriotismo e coraxe. Un desaf铆o a todo xeito de dictadura.”O 30 de maio de 1960 Arturo Cuadrado sinalaba no peri贸dico Galiza da Federaci贸n de Sociedades Galegas: “E agora Cuba. Fidel Castro 茅 fillo de galegos. 脡 moi recente a historia para contala. O mellor 茅 vivila…”Coa posterior crise dos mis铆s e a declaraci贸n por parte de Fidel Castro da Rep煤blica Socialista de Cuba, os apoios da colectividade foron reduc铆ndose aos sectores comunistas ou nacionalistas de esquerda, localizados na Federaci贸n de Sociedades Galegas.

Pode que che interese...