fbpx
Mapa antigo de Galicia con top贸nimos
Mapa antigo de Galicia con top贸nimos

Galicia, o pa铆s dos top贸nimos

Tempo de lectura: 3 min.

Galicia ten a cuarta parte dos nomes de lugar de toda Espa帽a e catro mil m谩is ca todo Portugal, pero a preservaci贸n deste importante herdo require intensificar a recollida dos nomes das veigas, vales, regueiros, montes, penedos, cami帽os ou fontes, antes de que morran os informantes que a铆nda os gardan na memoria. Co prop贸sito de promover a indispensable colaboraci贸n cidad谩 interxeracional para salvar este patrimonio inmaterial, a Real Academia Galega e a Deputaci贸n de Pontevedra celebrar谩n o vindeiro s谩bado 17 de setembro a Xornada de Onom谩stica Galega, na que se expor谩n experiencias de recollida desenvolvidas desde distintos 谩mbitos, desde o educativo ata as comunidades de montes. O encontro, de entrada libre ata completar aforo, desenvolverase no Edificio Sexto do Museo de Pontevedra.

O p煤blico poder谩 ademais co帽ecer como funcionar谩 a nova aplicaci贸n colaborativa, que se prepara desde a Xunta de Galicia, que permitir谩 que calquera persoa, a trav茅s de tel茅fonos con GPS, recolla e rexistre de maneira xeorreferenciada microtop贸nimos. 鈥淥 que esta xornada busca 茅 formar formadores que organicen grupos de xente que po帽an no mapa todo o que saben, porque s贸 a colaboraci贸n cidad谩 masiva, dos av贸s e dos netos, pode salvar este patrimonio鈥, expresa o acad茅mico Xes煤s Ferro.

Ferro Ruibal salienta a singularidade da riqueza topon铆mica galega e explica o porqu茅 鈥渙 Nomencl谩tor de Galicia, que recolle os lugares habitados, consta de 37.308 rexistros, unha cuarta parte dos de toda Espa帽a e uns 4.000 m谩is que os que suma Portugal. No caso dos microtop贸nimos, estimamos que os 500.000 que temos recollidos ata o momento son s贸 un terzo dos existentes. Esta superabundancia de microtoponimia expl铆case porque Galicia foi historicamente un territorio moi vivido, a铆nda que agora se produza unha concentraci贸n da poboaci贸n nas cidades e estea a desaparecer o agro, o que significa unha importante ameaza para este patrimonio inmaterial鈥.

Da talasonimia 谩s experiencias co alumnado

O programa da Xornada de Onom谩stica Galega arrincar谩 谩s 10 horas cun primeiro bloque de intervenci贸ns sobre catro exemplos de recollida de microtoponimia. Xos茅 Lois Vilar expor谩 o seu traballo de recuperaci贸n de talasonimia, a toponimia do mar, na costa de Baiona; Anxo Rodr铆guez achegar谩 o exemplo da colaboraci贸n con comunidades de montes; Iv谩n Sestay, o labor desenvolvido na zona urbana de Vigo e Mar铆a Abelleira profundar谩 no caso do concello de Pontevedra.

Presentaci贸n da nova web da toponimia galega / Xunta

Presentaci贸n da nova web da toponimia galega / Xunta

脕s 12:30 horas empezar谩 unha segunda parte centrada en experiencias did谩cticas. Xulia Marqu茅s explicar谩 o proxecto Vedra medr@, unha aposta pola toponimia como eixe de dinamizaci贸n ling眉铆stica e cultural nun centro educativo do rural galego; Valentina Formoso dar谩 a co帽ecer o Proxecto Toponimia do IES F茅lix Muriel de Rianxo e Xo谩n Carlos Garc铆a Porral, a recollida selectiva levada a cabo con alumnado de Silleda.

Xa pola tarde, Vicente Feijoo presentar谩 os pormenores da nova aplicaci贸n inform谩tica creada pola AMTEGA, seguindo as indicaci贸ns do Seminario de Onom谩stica da Real Academia Galega, e que ser谩 a infraestrutura que artelle e visibilice toda a participaci贸n do voluntariado cultural. Pola s煤a banda, Gonzalo Navaza e Luz M茅ndez ofrecer谩n unha conferencia sobre como detectar a trav茅s de Internet os top贸nimos galegos en fontes documentais; Xerm谩n Garc铆a Cancela repasar谩 a historia do Nomencl谩tor de Galicia e do inicio do Proxecto Toponimia Galega e o acad茅mico Ant贸n Santamarina analizar谩 o proceso e os criterios da actual revisi贸n do Nomencl谩tor.

O encontro compl茅tase cunha exposici贸n, organizada 聽organizada por Ana Isabel Boull贸n, na que se amosar谩n materiais topon铆micos, bibliogr谩ficos e audiovisuais. Os asistentes est谩n convidados a achegar tam茅n os seus.

Pode que che interese...