fbpx
Juan Carlos Rom谩n co seu libro Los 100 problemas del arte contempor谩neo / Duvi

Cales son as eivas e retos da arte contempor谩nea?

Tempo de lectura: 3 min.

Como un xogo, como un xeito de promover o di谩logo nas redes sociais, deu comezo o profesor da Facultade de Belas Artes, Juan Carlos Rom谩n, o proxecto que neste 2016 rematar铆a convert茅ndose en ‘Los 100 problemas del arte contempor谩neo’, un libro editado polo Centro de Documentaci贸n y Estudios Avanzados de Arte Contempor谩neo (Cendeac) dependente da Consejer铆a de Educaci贸n, Cultura y Universidades da Regi贸n de Murcia. 鈥淎 estrutura do libro 茅 at铆pica, non nace co desexo de vestirse de papel, sen贸n que xorde nas redes sociais鈥, sinala Rom谩n dunha publicaci贸n na que re煤ne un cento de reflexi贸ns e relatos breves nos que aborda, desde a iron铆a e cunha 贸ptica persoal, os diferentes retos e problem谩ticas aos que se enfronta o sistema art铆stico en Espa帽a, como o 鈥減luriemprego鈥 dos seus diferentes axentes ou a perda do seu 鈥減otencial simb贸lico鈥.

鈥淗oxe por hoxe, as redes sociais son unha plataforma de traballo, visibilidade e impacto moi importantes鈥, salienta Rom谩n no xornal da Uvigo, que tras reco帽ecerse inicialmente remiso 谩s mesmas, rematou atopando en Facebook un espazo no que falar e reflexionar cun 鈥済rupo heterodoxo de persoas vinculadas de m煤ltiples maneiras coa arte鈥. Foi nesta contorna onde naceu Los 100 problemas del arte contempor谩neo, o que pretend铆a ser unha serie de cen entradas que fosen abordando diferentes problem谩ticas da arte contempor谩nea, alimentadas 谩 s煤a vez por 鈥渄ecenas de bos e intensos comentarios que complementaban os meus textos iniciais鈥, como reco帽ece. Esta iniciativa espertou o interese de Fernando Castro Fl贸rez, director da colecci贸n Infraleves do Cendeac, o que motivou que s贸 preto dos 50 鈥榩roblemas鈥 rematasen vendo a luz no Facebook 鈥減ara non facer do libro unha translaci贸n do que se vert铆a na rede鈥, a铆nda que, como reco帽ece Rom谩n, 鈥渙 libro mant茅n un ton flu铆do co lector onde o humor, a iron铆a e, sobre todo, o relato aleg贸rico expresa e exemplifica aquelas 鈥榩ingueiras鈥 que a arte ten鈥.

Un percorrido polos m煤ltiples axentes do sistema

Cuesti贸ns relativas 谩 propia pr谩ctica art铆stica e as s煤as diferentes disciplinas, a figura de comisarios e cr铆ticos, a pol铆tica muse铆stica, o mercado da arte, o coleccionismo ou o papel das instituci贸ns p煤blicas e do sector privado son abordados neste percorrido polos problemas recorrentes da arte. T铆tulos como La rep煤blica independiente de la exposici贸n; Todos contemplamos lo mismo, pero en museos diferentes, ou Artistas pl谩sticos y artistas r铆gidos forman parte desta relaci贸n dun cento de problemas ou retos que emprega o humor e a iron铆a como un xeito de abordar os 鈥渕煤ltiples paradoxos e perplexidades鈥 que se presentan na arte, as铆 como unha 鈥渇orma de comunicaci贸n co lector co que buscas complicidade鈥.

Mantendo a numeraci贸n orixinal da orde na que estas entradas foron xurdindo, o libro agrupa os diferentes relatos en 17 grupos tem谩ticos, cos que 鈥渁xudar ao lector a encaixar e agrupar os textos baixo un gui贸n argumental鈥, nunha reflexi贸n que aborda os diferentes axentes do sistema. 鈥淥s artistas aparecemos como os protagonistas dos eventos art铆sticos, pero realmente somos un elo m谩is nunha interminable cadea 谩 que cada vez se unen m谩is axentes鈥, sinala Rom谩n, que reco帽ece de feito como un dos problemas deste panorama que 鈥渁 arte profesionalizouse tanto que agora mesmo o feito de elixir unhas obras ou de constru铆r un discurso coas mesmas xa non 茅 tarefa do artista鈥.

Do pluriemprego 谩 perda de potencial simb贸lico

鈥淎o propo帽er as reflexi贸ns como problemas e non como retos, o que fac铆a era amosar unha desconformidade cos acontecementos da arte e as s煤as evoluci贸ns鈥, engade Rom谩n, que a铆nda que en varias das s煤as reflexi贸ns aborda a arte contempor谩nea desde unha 贸ptica xeral, c茅ntrase en boa medida na situaci贸n no estado espa帽ol, 鈥渦n pa铆s onde se deron os m谩is grandes e significativos pintores鈥 e no que 鈥渇acer e falar de pintura 茅 practicamente imposible鈥, como afirma nun dos seus cap铆tulos.

Neste senso, este docente e artista sinala como un problema fundamental do sector en Espa帽a o 鈥減luriemprego鈥 dos seus axentes, de tal xeito que 鈥渢odos facemos de todo, todos somos artistas, comisarios, docentes,etc, e cando todos estamos en todo, isto significa que non estamos realmente en nada鈥. Do mesmo xeito, tam茅n pon o acento en que 鈥渁 arte contempor谩nea no estado espa帽ol perdeu todo o seu potencial simb贸lico鈥, de tal xeito que 鈥渪a non 茅 unha finalidade en si, sen贸n que se emprega como unha metodolox铆a ou ferramenta para acontecer no social鈥, ao tempo que sost茅n en que, ao igual que est谩 a acontecer con outros bens e produtos, 鈥渁 arte, tal e como a entend铆amos ata hai pouco, s贸 se da como tal, nunhas zonas xeogr谩ficas concretas, que a acaparan e destilan como signos da s煤a 茅poca鈥.

Pode que che interese...