fbpx
Xacemento de Porto Maior, nas Neves / CENIEH

A revista Nature publica por primeira vez unha fonda investigaci贸n sobre un xacemento paleol铆tico galego

Tempo de lectura: 3 min.

A revista Scientific Reports, revista en acceso aberto da prestixiosa publicaci贸n cient铆fica Nature, acaba de publicar o artigo titulado ‘First evidence of an extensive Acheulean large cutting tool accumulation in Europe from Porto Maior (Galicia, Spain)’ onde se presentan os resultados das investigaci贸ns desenvolvidas neste importante xacemento galego do Paleol铆tico do que xa se falou en HdG.

O artigo 茅 da autor铆a dos investigadores Eduardo M茅ndez-Quintas, Manuel Santonja, Alfredo P茅rez-Gonz谩lez do Centro Nacional de Investigaci贸n sobre a Evoluci贸n Humana (CENIEH), Mathieu Duval do Australian Research Centre for Human Evolution, Martina Demuro e Le Arnold da Universidade de Adelaida. 脡 a primeira vez que unha revista do maior alcance cient铆fico e importancia mundial publica un artigo centrado nun xacemento arqueol贸xico galego. 鈥淓stamos ante un fito na Historia de Galicia e ante o descubrimento arqueol贸xico con maior transcendencia cient铆fica realizada en Galicia nos 煤ltimos 50 anos鈥, apuntan os autores.

O xacemento paleol铆tico de Porto Maior sit煤ase no concello das Neves (Pontevedra). Localizouse de maneira casual no ano 2005, con motivo da realizaci贸n dunhas obras de extracci贸n de terras, que deixaron a vista unha secci贸n dos seus dep贸sitos xeol贸xicos.

Tras unha serie de traballos preventivos, desenvolvidos nos anos inmediatos ao seu descubrimento, durante 2012 e 2014 ret贸manse os traballos de campo no xacemento, a cargo do equipo de investigaci贸n que asina este artigo. Os traballos de investigaci贸n en Porto Maior foron financiados pola Conseller铆a de Cultura, as铆 como por diferentes proxectos do Ministerio de Ciencia e Innovaci贸n espa帽ol e o Australian Research Council.

Xacemento de Porto Maior, nas Neves, con evidencias de ocupaci贸n humana de hai case 300.000 anos

Ocupaci贸n paleol铆tica

O artigo exp贸n as principais caracter铆sticas do xacemento Estes traballos de investigaci贸n puxeron de manifesto a existencia de m煤ltiples niveis de ocupaci贸n de cronolox铆a paleol铆tica, todos eles encuadrables na tecnolox铆a achelense (cultura do paleol铆tico Inferior europea).

Adataci贸n do xacemento realizouse mediante a aplicaci贸n de d煤as t茅cnicas moi avanzadas e aplicadas por primeira vez en Galicia: a Resonancia Paramagn茅tica electr贸nica (ESR) e Luminiscencia de post infravermello-infravermello (pIR-IR). Ambas as t茅cnicas depararon datos conclu铆ntes situando a ocupaci贸n do xacemento entre os 300.000 e os 200.000 anos de antig眉idade. Isto define a Porto Maior como o xacemento con restos de actividade humana m谩is antigo co帽ecido en toda Galicia.

鈥淚sto v茅n desmontar a idea comunmente admitida que a primeira ocupaci贸n humana desta rexi贸n realizouse en tempos moi recentes, en relaci贸n ao sucedido noutras rexi贸ns espa帽olas鈥, indican os autores. De feito, destacan que non se co帽ece a d铆a de hoxe xacemento de cronolox铆a semellante en ning煤n outro punto de Galicia e conf铆rmase de maneira incuestionable a presenza humana na rexi贸n en cronolox铆as moi antigas.

Pezas achelenses

A singularidade de Porto Maior non acaba na s煤a cronolox铆a, se non que nuns dos seus niveis a acumulaci贸n deliberada de grandes pezas talladas achelenses (LCTs, Large cutting tools) 茅 o primeiro caso co帽ecido en todo o continente europeo. Este tipo de comportamento 茅 habitual en certos xacementos do Paleol铆tico inferior africano e de Pr贸ximo Oriente, pero nunca ata agora fora constatado en Europa.

Desta forma Porto Maior 茅 un xacemento 煤nico no contexto europeo. As铆 mesmo, as ferramentas presentes neste nivel destacan polas s煤as extraordinarias dimensi贸ns, onde achegan medidas superiores aos 18 cm (con m谩ximos de 27 cm e m谩is 2 kg de peso), cando o normal 茅 que non superen os 15 cm. Isto conv茅rteos nos de maiores dimensi贸ns co帽ecidos en todo o continente europeo e uns dos m谩is grandes a escala mundial. Esta circunstancia abunda na problem谩tica sobre os procesos tecnol贸xicos e culturais do Pleistoceno Medio Europeo, incidindo na coexistencia de d煤as tradici贸ns tecnol贸xicas diferenciadas, o achelense de tipo africano, do que Porto Maior ser铆a un dos seus maiores expo帽entes, e as industrias de tipo Paleol铆tico medio antigo.

Pode que che interese...