fbpx
3D dun petr贸glifo redescuberto en Poio fai meses / foto

Redescuberto un petr贸glifo en Poio rexistrado hai 80 anos

Tempo de lectura: 5 min.
A聽Irmandade Illa de Tambo, que me honro en presidir, define nos seus estat煤tos, entre outros fins a vixianza e protecci贸n do Patrimonio nas beiras da Ria de Pontevedra.
A raiz da presentaci贸n de unha enmenda aos Presupostos do Concello de Poio por parte da聽Asociaci贸n Umia Vivopara que adicara unha partida especifica para o coidado e posta en valor das distintas estaci贸ns de petr贸glifos no seu termino municipal, e unha vez que non foi tomada en consideraci贸n,聽procedemos a verificar o estado en que estas se atopan por si fose necesario realizar traballos de urxencia, xa que a prolongaci贸n das altas temperaturas e a extraordinaria abundancia de material combustible nos montes pode supo帽er un gravisimo risco en caso de incendio, coas terribles consecuencias que para as rochas gravadas te帽en as altas temperaturas dos lumes forestais.
O Concello de Poio, governado desde fai vinte anos polo BNG (que se define como nacionalista e de esquerdas), non tivo inconvinte ningun en facer politica municipal identica a que fixo o PP no veci帽os Concellos de Sanxenxo ou Mar铆n, con un urbanismo profundamente depredador do territorio e do Patrimonio. No apartado da arte rupestre, moi abundante no concello, a unica actuaci贸n salientable foia creaci贸n de un centro de interpretaci贸n da Arte Rupestre da Caeira聽a imaxen e semellanza dos chiringuitos montados polo PP en Mar铆n, Campo Lameiro e Ponte Cladelas, entre outros, facendo unha intervenci贸n megalomana e irrespetuosa co entorno, creando unhas estructuras de madeira,聽innecesarias e de mantemento moi costoso. No local que ocupa o Centro no Casal de Ferreir贸s, hai unha reproducc贸n da singular rocha de Pozo Ventura, que anque non se atopa na聽谩rea da Caeira, figura como un elemento de reclamo.
Pozo Ventura. Oculto no medio da matogueira a beira do cami帽o de pes.
Dado que a reproducci贸n esta perfectamente coidada, tiven curiosidade por ver en que estado se atopa o orixinal para ver si o Concello fixera algo pola sua preservaci贸n e coidado.聽Sorpresa foi brutal o atoparme coa rocha completamente rodeada por toxos, xestas, eucaliptos e fento, unha combinaci贸n infernal para a sua conservaci贸n.
Nin un acceso decente nin moito menos un misero panel informativo, nada de nada. Parece que para o Concello o orixinal non ten importancia. Quen queira velo que vaia a ver a copia, as铆 aforranse subir聽o monte por cami帽os infames.
Pozo Ventura. Agardando o vindeiro lume
Unha vez constatado o estado no que se atopaba, proced铆n a dar unha volta polos arredores, para confirmar si, como soste帽en alguns investigadores, esta rocha poido estar en posici贸n vertical e que en epoca indeterminada poidera haber sido derrubada.
O material gran铆tico da zona esta composto principalmente por grandes afloramentos de granito de grao moi groso, que conforma a gran maioria dos afloramentos de toda a zona, pero entre eles afloran tam茅n algunhas rochas de grao fino, como a que soporta os gravados,聽polo que en principio descarto a posibilidade de que poidera ser unha rocha exenta.
A uns catrocentos metros en direcci贸n SE, nun聽cortalumes de unha li帽a de media tensi贸n聽recentemente desbrozado, apreciabanse as pegadas das cadenas nun grupi帽o de聽catro聽rochas, algunha delas profundamente聽danada, e cubertas de restos do desbroce. En unha delas poiden apreciar a existencia de unha covi帽a, polo que proced铆n a barrer a sua superficie apreciando que ti帽a a superficie cuberta por gravados. Dadas as condici贸ns de luz, xa聽a tardi帽a, procedin a facer as fotos para poder facer un levantamento fotogrametrico.
A Cachada, estado inicial. Son visibles as erosi贸ns producidas polas cadeas da desbrozadora.
Est谩 ubicado na parcela denominada Cachada, no lugar da Xestosa en San Salvador de Poio a聽unha altitude de 180 m.snm. e聽uns 500 m. ao O da Pedra Grande de Montecelo.
A Cachada, unha vez retirados os restos do desbroce.
Unha vez rematado o tratamento informatico, cal seria a mi帽a sorpresa o identificalo con un que se coidaba desaparecido, descuberto por Ram贸n Sobrino Lorenzo Ruza a principios dos anos 50 do seculo pasado, do que co帽ecia un croquis somero e unha foto que habia tido a oportunidade de ver no Museo de Pontevedra e que, por referencias de diversos investigadores, d谩base xa por perdido.

 

Debuxo e foto da autoria do descubridor Ram贸n Sobrino Lorenzo-Ruza
Est谩 gravado na mais grande de un grupo de catro rochas que parecen formar parte de un mismo afloramento sin poder precisar mais a espera de unha limpeza de todo o contorno.聽Tratase de unha rocha sensiblemente plana con unha lixeira inclinaci贸n hacia o S聽con unha superficie pouco maior de 1 m2. Presenta presenta unha fisura en sentido NE-SO. na que parece apoiarse o mango da principal alabarda de folla triangular de punta arredondada Na parte inferior da folla presenta uns trazos que delimitan unha figura romboidal con uns trazos informes. A sua dereita outra figura de dous cuadrangulos concentricos con unha cazoleta central moi tenue e unha mais profunda no vertice inferior dereito.
Baixo esta figura outra alabarda de folla triangular mais aguda e con nervadura central聽con un peque帽o mango que remata na fisura antes descrita.

A esquerda, parecen estar representados cinco probables follas de pu帽al das cales tres parecen presentar nervaduras. Completanse os gravados con un cruciforme e outros dous pu帽ais de diferente tipolox铆a por debaixo da fisura que usei de referencia.
Ser铆a por茅n unha rocha panoplia, coa figuraci贸n de duas alabardas e sete armas cortas ademais de outros motivos de dificil interpretaci贸n.
Unha vez publicado no xornal聽Faro de Vigo聽e a sua difusi贸n nas redes, tiven co帽ecemento de que o seu descubridor ti帽a pensado publicalo xunto con outro petroglifos que descubrira na misma zona, entre eles fragmentos localizados en algun muro cercano, Unha primeira visita nos arredores,permitiume atopar en un muro unha pequena rocha con restos de gravados. Agardo que no futuro outros investigadores tomen o relevo e poidan incrementar o numero de gravados.
Pedra que forma parte de un muro cercano.
Por ultimo, facer unha chamada as autoridades responsables da conservaci贸n do noso Patrimonio.
Por sorte este petr贸glifo foi redescuberto grazas a que a agresi贸n sufrida pola acci贸n de unha desbrozadora de cadenas puxome na pista de poder descubrilo, pero de non ser as铆, posiblemente a volta de poucos anos quedaria definitivamente destruido, porque聽os cortalumes de li帽as el茅ctricas soen limparse anualmente.聽Pido por tanto o Concello de Poio que se implique na sua sinalizaci贸n, limpeza e que se protexa adecuadamente xa que non s贸 son importantes os petr贸glifos da Caeira, sen贸n tam茅n as ducias que ten espalladas polo seu t茅rmino. Que faga honor o seur car谩cter nacionalista e que vele por o que son unhas das mais xenuinas sinais da nosa identidade.como pobo. Que as铆 sexa e que poidamos velo.

Escrito por

Foi membro da Secci贸n de Prehistoria e Arqueol贸xia do Instituto Padre Sarmiento de Estudos Galegos do CSIC. Presidente da Irmandade Illa de Tambo, investigador e activista do patrimonio.

Pode que che interese...