A UDC e o colexio Arenales impulsan unha viaxe escolar ao pasado castrexo: un ano enteiro ‘excavando’ historia
A semana da ciencia converteuse no punto de partida dun amplo programa educativo que busca reforzar o vínculo entre a mocidade e o patrimonio arqueolóxico de Ferrolterra. O colexio Arenales Compañía de María iniciou o proxecto ‘Excavando o Pasado, construíndo Compañía’, unha iniciativa que implicará durante todo o curso a máis de 400 estudantes e que se desenvolve en colaboración coa Cátedra de Arqueoloxía e Educación Patrimonial da Universidade da Coruña.
A primeira actividade tivo lugar este martes cunha saída masiva ao castro de Esmelle, onde o alumnado percorreu o asentamento acompañado polo profesor Juan Luis Montero Fenollós, responsable da cátedra e coordinador da intervención científica no enclave. O investigador explicou á rapazada o estado das escavacións, os métodos empregados polo equipo técnico e o valor histórico das estruturas conservadas na zona de Tralocastro. Durante a visita realizáronse tamén rexistros fotográficos e tomas aéreas con dron, a cargo do fotógrafo Eloy Taboada, que servirán para documentar o proceso e apoiar o traballo de difusión.
O proxecto escolar naceu do interese manifestado o pasado curso por varios grupos tras coñecer a posta en valor recente do xacemento. Aproveitando ese impulso, o profesorado deseñou unha programación que combina aprendizaxe teórica e experimentación directa. Antes da saída, o departamento de Xeografía e Historia introduciu nas aulas os conceptos básicos da arqueoloxía e presentou o logo e o lema da proposta, elaborados polo propio alumnado.
Nos próximos meses abrirase no centro unha exposición fotográfica sobre os traballos no castro de Esmelle, cedida pola Universidade da Coruña e de acceso público. As aulas recrearán tamén elementos do mundo castrexo, desde a elaboración de vestimentas ata a construción dunha pequena edificación inspirada neste tipo de poboados. Ademais, cada curso ‘adoptará’ un castro da comarca, que investigará para incorporalo a un gran mapa colocado na entrada do centro.
A iniciativa culminará cunha saída final polos castros seleccionados para promover o seu coñecemento e reivindicar a necesidade de avanzar no estudo e na escavación destes enclaves. Desde o colexio destacan que todo o material e as propostas didácticas están supervisadas pola Cátedra de Arqueoloxía e Educación Patrimonial e subliñan que o obxectivo é achegar á mocidade unha visión directa do territorio e do seu pasado histórico.
Esta aposta pola educación patrimonial coincide coa apertura dun novo capítulo na conservación doutro referente da área: o Mosteiro de Santa Catalina de Montefaro, en Ares. O cenobio, declarado Ben de Interese Cultural, inicia estes días unha intervención que mobiliza unha inversión de 2.999.998 euros procedentes do Programa de Mellora de Competitividade e Dinamización do Patrimonio, incluído no Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia.
A actuación abrangue a substitución da cuberta, melloras en accesibilidade e eficiencia enerxética, renovación de carpintarías e restauración do retablo e das pinturas murais. O proxecto, dirixido polo arquitecto Mario Crecente, busca garantir a conservación do inmoble e reforzar o seu uso social e turístico. As obras integraranse ademais no Plan Especial de Protección de Montefaro e Punta Coitelada, orientado a ordenar a paisaxe e os accesos á contorna.

