A única ponte neoclásica de Lugo encamíñase a ser BIC: Cultura inicia o proceso para protexer a Ponte de Cruzul
O Ministerio de Cultura deu este mes o primeiro paso administrativo para recoñecer a Ponte de Cruzul, no concello de Becerreá (Lugo), como Ben de Interese Cultural (BIC) na categoría de monumento. A incoación do expediente activa de inmediato o réxime de protección máis elevado recollido pola Lei 16/1985 de Patrimonio Histórico Español, o que supón un cambio significativo na conservación dun elemento destacado da infraestrutura ilustrada galega.
Erguido no século XVIII por iniciativa de Carlos III, o viaduto foi proxectado polo enxeñeiro francés Carlos Lemaur, figura relevante da planificación viaria da época. A súa construción respondeu ás necesidades dunha rede de comunicacións que pretendía enlazar Madrid con Lugo, A Coruña e Ferrol, nun itinerario coñecido como Camiño Real. Situado á altura do quilómetro 465 da antiga N-VI, o ponte permite salvar o cauce do río Cruzul, tamén chamado Narón, afluente do Navia, e serviu como paso fundamental entre a Meseta e a provincia lucense.
A infraestrutura destaca por ser o único exemplo de ponte neoclásica en toda a provincia de Lugo. Componse de tres arcos de medio punto de 12 metros de diámetro, alcanza unha altura de 29,20 metros e esténdese ao longo de 93 metros. A súa utilización mantívose ata finais dos anos sesenta do século XX, momento no que o trazado da nacional foi desviado e se ergueu unha nova ponte, quedando a estrutura histórica reservada ao tráfico local.
Un espazo ligado á Guerra da Independencia
A Ponte de Cruzul non só cumpre un papel relevante na historia das comunicacións galegas, senón tamén na memoria bélica do país. Durante a Guerra da Independencia, serviu de escenario para diferentes episodios que amosan a súa relevancia estratéxica. Entre eles, destaca o episodio no que grupos de guerrilleiros galegos lograron facerse con máis de mil fusís que as tropas francesas agochaban nas inmediacións.
O enclave tamén formou parte da retirada das tropa británicas de John Moore, perseguidas polos exércitos napoleónicos dirixidos polo mariscal Soult no seu avance cara ao porto da Coruña. A lembranza deste episodio mantense hoxe a través dunha recreación histórica anual, que revive a retirada británica e o papel desempeñado pola veciñanza na resistencia fronte ás tropas invasoras.
Co inicio do proceso para a súa declaración como BIC, o Ministerio busca garantir a preservación dun lugar que combina importancia arquitectónica, valor histórico e memoria colectiva, nun enclave que continúa a ser referencia na lectura da Ilustración e das guerras napoleónicas en Galicia.
