O Corro dos Mouros da Idade do Bronce en Lugo volve á actualidade tras un incidente cunhas motos
O xacemento arqueolóxico de Corro dos Mouros, situado na parroquia de Santa María Madanela de Adai (Lugo), volveu ser noticia nas últimas semanas por un incidente que podería comprometer a conservación deste singular conxunto prehistórico. Segundo alertaron varios veciños, vehículos de motocross e enduro circularon por enriba da parcela que acolle un antigo monumento funerario datado arredor do século XIII a.C.
As denuncias foron trasladadas ao Concello de Lugo e á Dirección Xeral de Patrimonio da Xunta de Galicia, que xa estudan o alcance real dos posibles danos. Polo momento, non existen informes técnicos que determinen a magnitude da afectación, mais o episodio reabre o debate sobre a protección e sinalización dos bens arqueolóxicos no medio rural galego, moitas veces integrados en fincas ou camiños de uso habitual.
Un monumento da Idade do Bronce
O Corro dos Mouros —tamén coñecido como O Castrillón— é un dos enclaves máis singulares da Idade do Bronce galega. A súa estrutura, de forma circular e ben definida en planta e altura, presenta un parapeto exterior de arredor de 52 metros de diámetro, que lle outorga un aspecto característico de “roda” ou recinto en anel.
As escavacións arqueolóxicas realizadas pola Universidade de Santiago de Compostela, baixo a dirección da profesora María Pilar Prieto Martínez, confirmaron que se trata dun espazo construído a finais do II milenio antes de Cristo e ocupado ata os séculos IX–X a.C.. A interpretación máis aceptada é que se trata dun recinto de función ritual ou funeraria, relacionado con prácticas comunitarias propias das sociedades da Idade do Bronce.
Durante as tres campañas de investigación desenvolvidas entre 2023 e 2025, o equipo rexistrou máis de 1.200 pezas arqueolóxicas, entre fragmentos cerámicos, útiles líticos e restos de construción. Os traballos, financiados pola Consellería de Cultura, Lingua e Xuventude cun investimento de 30.000 euros, incluíron sondeos en diferentes sectores do xacemento e a limpeza do muro perimetral norte, co obxectivo de completar o coñecemento sobre o recinto e localizar a súa posible entrada polo sur.
Os arqueólogos advertiran xa en anteriores campañas da necesidade de conservar o bo estado estrutural do xacemento, considerado un dos mellor preservados do seu tipo en Galicia. A aparición de rodadas recentes sobre o terreo xerou preocupación entre os investigadores e a veciñanza, que reclaman unha delimitación máis clara e visible da zona protexida.
Desde o ámbito patrimonial, insístese en que a circulación de vehículos a motor en áreas arqueolóxicas catalogadas está expresamente prohibida. Non obstante, en moitos casos o problema deriva da falta de sinalización ou de información visible, o que pode levar a que persoas alleas ao valor histórico do lugar entren sen ser conscientes do dano potencial.
Un chamado á responsabilidade compartida
Entidades culturais e colectivos veciñais coinciden en que o episodio debe servir para reforzar a educación patrimonial e o control das zonas de valor arqueolóxico, así como para mellorar a coordinación entre administracións. O Corro dos Mouros é un testemuño excepcional da arquitectura e das crenzas das comunidades da Idade do Bronce en Galicia, e a súa preservación depende —como lembran os expertos— da responsabilidade compartida entre cidadanía, institucións e afeccionados ás actividades no medio natural.
Coa súa historia que se remonta a máis de tres milenios, o Corro dos Mouros segue a ofrecer información valiosa sobre o pasado máis remoto de Lugo. A imprudencia recente serve, segundo destacan os arqueólogos, como recordatorio da fragilidade do patrimonio e da importancia de protexelo fronte ao descoñecemento ou a falta de coidado.
