Santa Clara suma patrimonio: a compra dos bens históricos reforza o proxecto cultural do Museo de Pontevedra

A Deputación de Pontevedra deu luz verde ao expediente para adquirir os principais bens mobles vinculados ao convento e á igrexa de Convento de Santa Clara por un importe de 396.250 euros, segundo as taxacións técnicas independentes realizadas. A aprobación definitiva está prevista para a próxima Xunta de Goberno.

A operación permitirá incorporar ao patrimonio público o altar maior, os retablos laterais —entre eles os do Carme e da Inmaculada—, o púlpito, a sillería do coro e o órgano barroco, pezas que ata o de agora seguían sendo propiedade da comunidade de clarisas.

O vicepresidente provincial, Rafa Domínguez, cualificou o procedemento de “complexo pero absolutamente necesario”, defendendo que se tramitou con “rigor xurídico, control económico e total transparencia”. Segundo indicou, o obxectivo foi garantir a protección integral do recinto como conxunto patrimonial: “Non tería sentido recuperar o continente sen protexer o contido”.

Un órgano singular do século XVIII

Especial relevancia dentro do conxunto adquirido ten o órgano barroco datado arredor de 1795, considerado o único órgano histórico conservado na cidade e o último construído na Arquidiocese de Santiago. A súa autoría é descoñecida, aínda que se atribúe a un organista local da época.

O instrumento mantense operativo e destaca pola súa disposición de tubos verticais e horizontais e polos seus acabados cromáticos. Ao longo da súa historia foi sometido a dúas intervencións, unha a finais do século XIX e outra en 1990. A Deputación prevé iniciar un proceso de restauración integral mediante concurso público, unha vez formalizada a compra.

Domínguez asegurou que “non só mercamos patrimonio, senón que asumimos a responsabilidade de coidalo, recuperalo e poñelo en valor”, e apuntou a posibilidade de que no futuro o espazo acolla concertos co instrumento xa restaurado.

Un proxecto ligado ao Museo de Pontevedra

A adquisición intégrase na estratexia de converter Santa Clara na nova sede cultural do Museo de Pontevedra. O edificio fora adquirido polo Concello en 2021 por 3,2 millóns de euros e posteriormente cedido á Deputación para uso museístico.

Segundo explicou o vicepresidente, o expediente seguiu os trámites legais pertinentes, incluíndo informes técnicos do Museo, valoracións económicas independentes e fiscalización por parte da Intervención provincial. O responsable provincial subliñou que existiu diálogo coa comunidade relixiosa, describindo o proceso como un traballo de “diálogo institucional, respecto mutuo e claridade”.

Ademais, a institución anunciou que está a preparar a posta en marcha de visitas guiadas ao recinto, que permitirán coñecer o interior do convento e o seu patrimonio. A apertura dependerá das condicións meteorolóxicas, tras semanas de choiva que condicionaron os traballos previos. O espazo formará tamén parte do programa Artes Vivas da Bienal de Pontevedra, incorporando propostas de creación contemporánea durante o verán.

En paralelo, avanzan os trámites para solicitar a licenza municipal que permita iniciar catas arqueolóxicas previas á rehabilitación integral do conxunto.

O anuncio foi respondido polo portavoz do BNG na Deputación, César Mosquera, quen cuestionou a xestión dos prazos establecidos na escritura de compravenda asinada no seu día. Segundo explicou, as clarisas dispuñan de catro anos para retirar determinadas pezas; transcorrido ese período —que rematou o 1 de decembro de 2025—, a titularidade pasaba á Deputación, que debía efectuar o pagamento antes do 1 de xaneiro de 2026.

Mosquera afirmou que foi a propia comunidade relixiosa quen, o pasado 28 de xaneiro, presentou un requirimento formal reclamando o abono das cantidades acordadas. “Foi entón cando o goberno do PP comezou a buscar fórmulas para facer fronte ao pago”, indicou, apuntando tamén á inexistencia dunha partida específica nos orzamentos.

Desde o BNG amosaron tamén preocupación polo ritmo da rehabilitación do recinto e polos atrasos nos trámites necesarios para executar as obras previstas.

Pola súa banda, o vicepresidente provincial insistiu en que o procedemento contou con todas as garantías técnicas e económicas e cualificou a operación como “un antes e un despois na defensa do patrimonio de Santa Clara”.

Coa incorporación destes bens mobles ao patrimonio público, a Deputación consolida a súa aposta por integrar o antigo convento na rede museística provincial, á espera de que os seguintes pasos —rehabilitación, programación cultural e restauración do órgano— concreten o futuro uso do espazo.