Unha rúa pavimentada e novas estruturas revelan a organización do castro de Esmelle
O Centro Torrente Ballester de Ferrol acollerá desde este venres 6 de febreiro a exposición ‘Orixes IV. Urbanismo Castrexo’, unha mostra que recolle os principais resultados da última campaña de escavación no castro de Esmelle, tamén coñecido como Tralocastro. A inauguración terá lugar ás 19.00 horas e a entrada será gratuíta.
A iniciativa está organizada pola Universidade da Coruña e o Concello de Ferrol a través da Cátedra de Arqueoloxía e Educación Patrimonial. O proxecto está dirixido polo profesor Juan Luis Montero Fenollós, docente de Historia Antiga na Facultade de Humanidades e Documentación do Campus Industrial de Ferrol, e contou coa dirección técnica do investigador Samuel Nión Álvarez, do Instituto de Ciencias do Patrimonio.
Os traballos arqueolóxicos desenvolvéronse entre o 14 de xullo e o 1 de agosto na zona de Tralocastro, e os seus resultados poden verse agora a través de dez paneis explicativos, un audiovisual e unha vitrina con materiais arqueolóxicos. Entre as pezas expostas figuran cerámicas castrexas, fragmentos de terra sigillata, un muíño rotatorio reutilizado na cimentación dun corpo de garda e lousas procedentes da cuberta dun edificio de uso colectivo.
Segundo explicou Montero Fenollós, o obxectivo da exposición é dar a coñecer á cidadanía os avances das escavacións e o valor do patrimonio castrexo da comarca. Pola súa banda, Nión Álvarez salientou que a última campaña permitiu documentar unha rúa pavimentada moi ben conservada, así como novas estruturas que axudan a comprender a organización interna do asentamento.
As investigacións realizadas confirman que o castro, datado na Idade do Ferro, ocupa unha superficie próxima aos 20.000 metros cadrados e conta con tres aneis defensivos. No seu interior localizáronse estruturas como un edificio alongado duns 60 metros cadrados, unha casa circular de algo máis de cinco metros de diámetro situada na croa e unha vía pavimentada que podería acadar os catro metros de ancho.
A mostra poderá visitarse ata o 26 de abril, de martes a sábado en horario de 11.00 a 14.00 e de 17.00 a 21.00 horas, mentres que os domingos abrirá só en horario de mañá.
Conferencias e actividades paralelas
No marco da exposición, a cátedra organiza tamén un ciclo de conferencias en homenaxe ao paleontólogo ferrolán Emiliano Aguirre, falecido en 2021. A primeira sesión celebrarase o 20 de febreiro no Salón de Graos da Facultade de Humanidades e Documentación, coa charla ‘As orixes da humanidade: do berce africano ás terras galegas’, a cargo de Edgard Camarós Pérez, investigador da Universidade de Santiago de Compostela. O 27 de febreiro, Montero Fenollós ofrecerá a conferencia ‘As orixes da civilización: 20 anos de arqueoloxía da UDC no Oriente Próximo’, mentres que o 6 de marzo será a quenda de Samuel Nión Álvarez con ‘As orixes de Ferrol: escavacións arqueolóxicas en Tralocastro’.
A programación complétase co programa ‘Sábados Castrexos en Familia’, coordinado por Lucía Brage Martínez, que inclúe visitas guiadas á exposición e actividades divulgativas no arqueódromo Luis Monteagudo. As sesións están previstas para os días 7 e 14 de marzo e 11 e 18 de abril, reforzando a dimensión educativa e participativa da proposta.

