O Castro de Viladonga abre hoxe doce días de traballos arqueolóxicos e conservación nun novo campo de voluntariado
O Castro de Viladonga, no concello lucense de Castro de Rei, inicia este mércores unha nova fase de traballos de apoio á escavación arqueolóxica e conservación do xacemento coa participación de mozos residentes en Galicia e de descendentes da emigración galega. A actividade desenvolverase ata o 6 de setembro e forma parte dos campos de voluntariado promovidos pola Xunta para este verán.
A intervención ten unha particularidade que vai máis alá do habitual campo arqueolóxico. O programa incorpora participantes procedentes do exterior, coa intención de reforzar os seus vínculos coa sociedade e co patrimonio galegos a través do traballo directo nun dos xacementos castrexos máis coñecidos do país. A convocatoria estatal para o programa reservaba 20 prazas para mozos de orixe ou ascendencia galega residentes fóra de Galicia, ás que se engaden prazas para residentes na comunidade.
O programa xeral de campos de voluntariado da Dirección Xeral de Xuventude cifra en 25 as prazas previstas para o campo do Castro de Viladonga e clasifícao como unha actividade de modalidade arqueolóxica, de ámbito autonómico e vinculada tamén a Galicia exterior. A iniciativa desenvólvese coa colaboración da Dirección Xeral de Patrimonio Cultural e da Secretaría Xeral da Emigración.
Durante a súa estadía, os participantes realizarán tarefas de apoio ao equipo de escavación e de mantemento do castro, segundo establece a resolución oficial publicada no DOG. Non se trata, por tanto, dunha simple actividade de divulgación ou visita ao xacemento, senón dunha experiencia de traballo vinculada á investigación, conservación e coidado do patrimonio arqueolóxico.
A programación concreta adaptarase ás necesidades do xacemento e ás condicións meteorolóxicas. A convocatoria prevé que os períodos de traballo sexan organizados polo equipo responsable e combinados con actividades complementarias durante os doce días que dura o programa. Os participantes aloxaranse no municipio de Castro de Rei durante a intervención.
O Castro de Viladonga constitúe un dos enclaves fundamentais para coñecer o mundo castrexo e galaico-romano no interior de Galicia. O asentamento conserva unha poderosa estrutura defensiva e un amplo recinto no que décadas de investigación permitiron documentar vivendas, rúas, espazos de almacenamento e numerosos materiais arqueolóxicos vinculados á vida das comunidades que ocuparon o lugar.
A importancia de Viladonga reside tamén na continuidade da súa investigación. A escavación sistemática do xacemento converteuno nunha referencia para interpretar a evolución dos castros durante os procesos de transformación asociados á presenza romana no noroeste peninsular. O complexo conta ademais cun museo monográfico no que se conservan e contextualizan os materiais recuperados nas diferentes campañas.
Os traballos de mantemento resultan tan importantes como as propias escavacións. Un xacemento arqueolóxico aberto ao público require actuacións continuadas para controlar a vexetación, conservar os muros descubertos e evitar a degradación de estruturas que, unha vez escavadas, quedan expostas ás condicións ambientais.
Neste sentido, o campo que comeza hoxe combina dúas dimensións: a continuidade dos labores arqueolóxicos e a formación práctica arredor da conservación patrimonial. Os participantes poden coñecer directamente como se documentan e protexen as estruturas arqueolóxicas, ao tempo que colaboran co persoal especializado encargado do xacemento.
A participación da mocidade da emigración engade unha dimensión simbólica ao programa. A Xunta presenta Conecta co Voluntariado en Galicia como unha iniciativa para aproximar ás novas xeracións da diáspora á realidade galega. Neste caso, ese vínculo constrúese literalmente a través do contacto cun dos espazos que documentan as sociedades que habitaron Galicia hai arredor de dous mil anos.
A convocatoria de 2026 inclúe 40 prazas para mozos galegos residentes no exterior, repartidas entre este campo cultural-arqueolóxico e outro de carácter ambiental na ría de Arousa, ademais de outras dez destinadas a participantes residentes en Galicia. O obxectivo é favorecer a convivencia e o intercambio entre as dúas realidades.

