O castro de Esmelle busca respostas nun posible edificio comunitario situado na entrada do recinto
O castro de Esmelle, en Ferrol, afronta unha nova campaña arqueolóxica centrada nunha das estruturas localizadas no acceso principal ao recinto. Os traballos tratarán de determinar se os restos corresponden a un edificio destinado a usos comunitarios, unha hipótese formulada tras as intervencións desenvolvidas durante o pasado mes de xullo.
Esta será a quinta campaña de escavación realizada no xacemento e a segunda de 2026. A intervención está organizada pola Cátedra de Arqueoloxía e Educación Patrimonial da Universidade da Coruña (UDC) e o Concello de Ferrol, coa colaboración da Dirección Xeral de Patrimonio Cultural da Xunta de Galicia. Os traballos prolongaranse ata o 9 de outubro.
A investigación está dirixida científica e tecnicamente por Juan Luis Montero Fenollós, profesor de Historia Antiga no Campus de Ferrol, e Samuel Nión, investigador do CSIC. Na campaña participan nove especialistas e cóntase ademais coa asistencia técnica da empresa Antiga, Arqueoloxía e Patrimonio.
O obxectivo inmediato será continuar a escavación dunha construción identificada parcialmente durante a campaña realizada na segunda metade de xullo. A súa situación, xunto ao acceso principal do asentamento, e os indicios recuperados ata o momento levaron o equipo a considerar que podería tratarse dun espazo empregado colectivamente polos habitantes do castro. As novas escavacións deberán permitir coñecer mellor a súa configuración e reunir datos que confirmen ou descarten esa interpretación.
Precisamente nesta zona apareceu durante os anteriores traballos unha concentración importante de materiais arqueolóxicos, entre os que destacan numerosos fragmentos cerámicos. A súa análise pode achegar información tanto sobre a cronoloxía do edificio como sobre as actividades que se desenvolveron no seu interior ou nas súas proximidades.
Unha peza bañada en ouro que podería proceder de Rodas
Entre os materiais recuperados destaca tamén unha pequena peza pertencente a un colar de contas e bañada en ouro. A súa procedencia aínda non está confirmada, pero as primeiras hipóteses apuntan á posibilidade de que teña a súa orixe na illa grega de Rodas, no Mediterráneo oriental.
A identificación deberá ser contrastada mediante novos estudos antes de establecer conclusións sobre a procedencia da peza. De confirmarse esa orixe, o obxecto constituiría un elemento de interese para analizar a circulación de materiais e os contactos comerciais que, de maneira directa ou a través de sucesivos intercambios, conectaban diferentes territorios durante a Idade do Ferro.
A nova intervención permitirá tamén ampliar o coñecemento dun asentamento que ocupa arredor de 20.000 metros cadrados. As investigacións desenvolvidas ata agora sitúan o inicio da ocupación do castro de Esmelle no século IV antes de Cristo, polo que o xacemento ofrece información sobre as comunidades que habitaban este territorio durante os séculos anteriores á incorporación do noroeste peninsular ao mundo romano.

