fbpx
Unha das visitas que o Colectivo A Rula realizou aos petr贸glifos de Villestro (Compostela) / A Rula

Piden a declaraci贸n como Patrimonio da Humanidade dos petr贸glifos galegos

Tempo de lectura: 3 min.

4.000 anos de historia gravada nas pedras. Os petr贸glifos son elementos indispensables do patrimonio cultural e arqueol贸xico de Galicia sen os que non se poder铆a entender parte do noso pasado. Sen embargo, o seu estado deixa moito que desexar, afectados por lumes, tarefas agr铆colas ou, sinxelamente, polo abandono.

Por iso, o historiador Buenaventura Aparicio Casado, o arque贸logo Antonio de la Pe帽a Santos e o antrop贸logo Rafael Quint铆a Pereira, acaban de presentar un informe no que piden a s煤a declaraci贸n como Patrimonio da Humanidade, precisamente, para que sexan protexidos.

鈥淣on 茅 a primeira ve que se denuncia a situaci贸n da arte rupestre, pero 茅 a primeira vez que se fai de xeito conxunto entre historiadores, arqueo贸logos e antrop贸logos鈥, apuntou a HdG Rafael Quint铆a que di que iniciativa xurdiu ante a necesidade de denunciar o estado deste patrimonio ante a 鈥渄eixadez鈥 da Xunta.

Quint铆a salienta o 鈥渧alor cultural incalculable鈥 destas manifestaci贸ns art铆sicas que, suli帽a, van 鈥渕谩is al谩 do cultural鈥 xa que, en torno a elas se ten creado 鈥渦n discurso inmaterial que serve para entender o que somos como pobo鈥. Ademais, salienta que os petr贸glifos son singos identitarios cos que se identifica a xente, pero tam茅n, os partidos pol铆ticos ou empresas.

Os tres especialistas entenden que as administraci贸ns te帽en que 鈥渢omar cartas no asunto鈥 para evitar o seu deterioro e, por iso, p铆denlles e que comecen o proceso de solicitude de declaraci贸n de Patrimonio da humanidade que, insisten, 鈥済arantir谩 a s煤a protecci贸n鈥.

O informe foi enviado o pasado 19 de setembro 鈥揺n plena campa帽a electoral– a todos os partidos pol铆ticos maioritarios –PSOE, PP, BNG, Mareas, CXG, Ciudadanos– e esta semana foi remitido tam茅n 谩 Valedora do Pobo. Agora, os seus tres asinantes iniciar谩n unha serie de acci贸ns nas redes e contactar谩n con asociaci贸ns e entidades de protecci贸n do patrimonio. Tampouco descartan unha iniciativa de recollida de sinaturas.

Petr贸glifos de Agro do Pepe, no Incio, que serven como trampol铆n / Xabier Moure

Petr贸glifos de Agro do Pepe, no Incio, que serven como trampol铆n / Xabier Moure

INFORME SOBRE O ESTADO DA ARTE RUPESTRE GALEGA

O patrimonio arqueol贸xico galego ten no conxunto de petr贸glifos prehist贸ricos ao aire libre 鈥揷atro mil anos nos contemplan- un dos seus compo帽entes m谩is significativos, posuidor dunhas singularidades que fan que brille con luz propia no panorama da arte rupestre europea.

Os gravados son materia sensible que demandan traballos de limpeza e mantemento para asegurar a s煤a conservaci贸n. A proliferaci贸n do mato e da arboreda no seu entorno d茅ixaos sen ningunha protecci贸n cando se producen incendios forestais, provocando as altas temperaturas a s煤a destruci贸n pola ruptura das capas superficiais (termoclastia). As obras incontroladas e os traballos no monte sen adoptar medidas preventivas son outros dos riscos aos que est谩n sometidos.

As insculturas son BIC (Bens de Interese Cultural) e, en consecuencia, gozan do m谩ximo grado de protecci贸n. En teor铆a o marco normativo 鈥揕ei de Patrimonio Hist贸rico Espa帽ol de 1985, Lei 8/1995, do 30 de outubro, do patrimonio cultural, e Lei 5/2016, do 4 de maio, do patrimonio cultural de Galicia- deber铆a ser suficiente para asegurar o seu coidado e preservaci贸n. Sen embargo a realidade que nos atopamos 茅 que unha parte considerable dos nosos gravados rupestres 鈥搃nclu铆dos alg煤ns dos m谩is sobranceiros como a emblem谩tica Pedra das Ferraduras- corren un grave risco, non s贸 de deterioro, sen贸n de desaparici贸n, diante do incumprimento da normativa por parte da Xunta e de moitos concellos. No tocante 谩 Xunta nin tan sequera ten elaborado un inventario cunha carta de riscos, despreocup谩ndose igualmente da divulgaci贸n deste patrimonio, labor que est谩n a facer 鈥揷on poucos medios e moita vontade- diversos colectivos de afeccionados Este abandono e desleixo pode privar non s贸 ao pobo galego, sen贸n a toda cidadan铆a en xeral do disfrute dunha das manifestaci贸ns art铆sticas m谩is valiosas polo seu valor intr铆nseco de patrimonio cultural da humanidade.

As pinturas e gravados prehist贸ricos da cornisa cant谩brica e m谩is os da zona levantina gozan deste reco帽ecemento. O conxunto de gravados rupestres prehist贸ricos ao aire libre galego 鈥揷on valor e entidade semellantes- at贸pase sen esa salvagarda, desprotexido.

A arte rupestre 茅 a materia identitaria que mellor nos define. O repertorio de insculturas xeom茅tricas e figurativas galegas 茅, sen ningunha d煤bida, dos m谩is representativos de Europa. Esta manifestaci贸n cultural atesoura, ademais, un rico patrimonio inmaterial, de xeito que ao redor destes xacementos arqueol贸xicos o pobo foi constru铆ndo ao longo do tempo un discurso popular xenu铆no que reflicte non s贸 parte da s煤a cosmovisi贸n sen贸n tam茅n toda unha valiosa mostra de construci贸n cultural da paisaxe.

Por todas estas raz贸n solicitamos o seu compromiso para que a Xunta de Galicia inicie xa os tr谩mites para acadar a s煤a declaraci贸n como Patrimonio da Humanidade, a medida m谩is eficaz para garantir a s煤a supervivencia 鈥揳gora mesmo seriamente ameazada-, a s煤a valoraci贸n e o seu co帽ecemento que debe comezar na Escola.

Galicia a 19 de Setembro do ano 2016

Buenaventura Aparicio Casado (historiador), Antonio de la Pe帽a Santos (arque贸logo), Rafael Quint铆a Pereira (Antrop贸logo)

Pode que che interese...